Ölüm Oranı Yüzde 70'e Ulaşıyor: Gizemli Mantar Vakaları Yükselişte

Levent Öztürk 08 Ekim 2026 14:33

Cladophialophora bantiana adı verilen nadir bir küf mantarı, doğrudan beyni hedef alan ağır enfeksiyonlara yol açması ve son yıllarda vaka sayısında görülen artış nedeniyle araştırmacıların yakın takibinde. Washington Üniversitesi ile ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC) bünyesindeki bilim insanlarının incelediği veriler, özellikle 2023'ten sonra laboratuvarda doğrulanan vakaların belirgin biçimde arttığını gösteriyor.

İnsanlarda mantar enfeksiyonlarına bakteri ve virüs kaynaklı hastalıklara kıyasla daha seyrek rastlanıyor. Beyni etkileyen mantar enfeksiyonları ise çok daha nadir. Üstelik bu tür hastalıklar çoğunlukla bağışıklık sistemi zayıflamış kişilerde görülürken, Cladophialophora bantiana bu tablonun dışında kalıyor.

Mantar vücuda girdikten sonra beyin dokusunda irin dolu apseler oluşturabiliyor. Tedaviye rağmen enfeksiyonun ölüm oranı yüzde 60 ila 70 arasında değişiyor. Daha da dikkat çekici olan nokta, hastalığın yalnızca kronik rahatsızlığı veya bağışıklık sistemi sorunu bulunan kişileri etkilememesi. İncelenen vakaların yaklaşık yarısında hastaların bilinen herhangi bir sağlık sorunu bulunmuyor.

Vakalar Son Yıllarda Hızla Arttı

Washington Üniversitesi'ndeki uzman klinik referans laboratuvarının Ocak 2009 ile Temmuz 2026 arasındaki kayıtları incelendiğinde, ABD'nin 21 eyaleti ile Washington D.C.'den toplam 48 doğrulanmış vaka belirlendi.

2009 ile 2023 arasında yılda bir ila beş vaka kayda geçerken tablo sonraki iki yılda değişti. Vaka sayısı 2024'te 8'e, 2025'te ise 14'e çıktı. Laboratuvarda incelenen tüm beyin ve omurilik örnekleri hesaba katıldığında, 2023-2025 dönemindeki vaka sıklığının önceki yıllara göre dört kat yükseldiği görüldü.

Araştırmacılara göre bu değişim yalnızca daha fazla test yapılmasıyla açıklanabilecek düzeyde değil. Bulgular, enfeksiyonun görülme sıklığında gerçek bir artış yaşandığına işaret ediyor.

Mantarın Doğadaki Kaynağı Hala Belli Değil

Cladophialophora bantiana ilk kez 1911'de bir beyin apsesinde tespit edilmiş olmasına rağmen mantarın yaşam döngüsü ve insanlara nasıl bulaştığı konusunda hala önemli boşluklar bulunuyor. Bilim insanları, türün doğadaki doğal rezervuarını henüz belirleyebilmiş değil.

En güçlü varsayımlardan biri, mantar sporlarının solunum yoluyla akciğerlere girdiği ve daha sonra kan dolaşımı üzerinden beyne ulaştığı yönünde. İncelenen örneklerin yüzde 12'sinin akciğer ve diğer solunum dokularından alınmış olması da bu olasılığı destekliyor.

Bununla birlikte mantarın neden özellikle beyin dokusuna yöneldiği ve bağışıklık sistemi sağlıklı kişilerde bile neden bu kadar ağır enfeksiyonlara yol açabildiği açıklığa kavuşmuş değil. Araştırmacılar, bu soruların yanıtlanabilmesi için klinik laboratuvarlar arasındaki sistematik veri paylaşımının artırılması gerektiğini belirtiyor.

İlgili Galeri

İlk iPhone’dan iPhone 18 Pro Max’e… 20 yılda neler değişti? Galeriye Gözat Etiketler:

• Sağlık